De stap van hardrock naar Bach was niet zo groot

2014-12-23 20.19.36Toen ik 18 was, maakte iemand de verkering met mij uit. De reden was dat ik te weinig wist van klassieke muziek. Hoewel het er meer op leek dat haar vader, een ongelooflijke snob, mij niet gunstig gezind was, kwam het aan als een dreun. Ik wist verdikkie alles van popmuziek en nu maakte die knapperd het uit omdat ze aan me moest uitleggen wat een hobo was, en wie Dvorak was. Waarbij hobo lekker ‘kakkie’ werd uitgesproken, met de klemtoon op de laatste lettergreep.

Ik zou me in klassieke muziek verdiepen. Niemand maakte het ongestraft met me uit. Ik zou binnen twee jaar kunnen meepraten over klassiek op het hoogste niveau. Maar zou iemand zonder klassieke ondergrond dat wel kunnen? Nou, de overgang was minder groot dan je zou denken. Ik was via de hardrock van Deep Purple, Ten Years After en Black Sabbath bij bands als Genesis, Pink Floyd en Yes uitgekomen, en hun muziek werd als symfonische rock aangeprezen.

De stap van hen naar de symfonieen van Mahler en Bruckner was niet zo groot. Naar Bach was hij nog kleiner, omdat we in Nederland over bands beschikten als Focus en Ekseption, die in de top 40 verschenen met bewerkingen van klassieke helden. Zelfs symfonie nr 40 van Waldo de Los Rios verscheen in de hitlijsten. En sekssymbool Bo Derek maakte Ravel’s Bolero wereldberoemd.

Daar moest ik allemaal aan denken, toen ik gisteren in het nieuwe muziekcentrum Vredenburg was voor het kerstoratorium van Bach. Het zat stampvol en de uitvoering was verfijnd en gedisciplineerd. De ‘Netherlands Bach Society’ onder leiding van dirigent Jos van Veldhoven gaf een visitekaartje af dat er mocht zijn. Bach en kerstmis is een heel goede combinatie, staat ergens op internet, en dat is ook zo.

Ik ben niet christelijk opgevoed. Mijn moeder, zelf nog bij nonnen op school geweest, had een hekel aan de valse vroomheid die ze in het katholicisme aantrof. Gerard Reve vond ze de leukste katholiek, het was in elk geval de enige die ze me aanbeval in mijn puberteit.

Waarmee ik wel ben opgevoed, is een vader die dol was op koormuziek, en dat heeft me al jong ontvankelijk gemaakt voor kersttradities. Ik heb de kerst altijd het liefst een beetje sacraal. Ik vermijd de pop trash die de radiozenders de ether in rommelen en draai graag koormuziek. Alleen rond de kerst en pasen heb ik dat, en dat moet toch een erfenis zijn van die tijd uit mijn jeugd dat mijn vader koren draaide.

Het kerstoratorium van gisterenavond was een van de beste die ik zag in mijn leven, al ben ik het meest verzot op die van John Eliot Gardiner; de Harnoncourt van de barokmuziek en de historische instrumenten. Maar niet iedereen heeft daar wat mee. Gisterenavond ontmoette ik een goede bekende die het allemaal wat flauwtjes vond, maar ‘dat kan komen door de historische instrumenten, daar ben ik niet dol op’, zei ze. Ze was een uitzondering; het applaus liet daarover geen twijfel bestaan. En dat kritische gedoe is ook een beetje Nederlands en verwend. Net als mijn opmerking over John Eliot Gardiner. In werkelijkheid voel ik een grote dankbaarheid met dit soort kwaliteit.

Er zijn tijden geweest dat men dacht dat luisteren naar Bach je creatiever maakte. Dat blijkt, na nieuw onderzoek, niet waar te zijn. Maar ervoor gaan zitten, en de verschillende melodieen door elkaar heen horen spelen, en er goed op letten welke melodieen je hoort, dat maakt je hersenen wel scherper. En het kan geen kwaad voor mensen die steeds dezelfde muzieksaus consumeren, om eens een paar uur te luisteren naar de geweldige creativiteit van Bach.

Dat is dan tevens een oefening in geduld en een kennismaking met iets dat langzamerhand weg is gedruppeld uit onze samenleving: het vermogen om in rust van iets te genieten. Daarbij kan de Nederlandse Bachvereniging goede diensten bewijzen. En dat is toch mooi. Net zo mooi als het feit dat ik dit soort stukjes schrijf over klassieke muziek. Zonder dat het ‘kakkie’ wordt.

Nee, met mij zullen ze de verkering niet meer uitmaken. Niet vanwege Dvorak of de hobo.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s