Zuid-Limburg, vier dagen zoals vroeger

geulWe waren vier dagen naar Zuid-Limburg. We hebben rondgereden, rondgewandeld, geluierd en gegeten in met name het oostelijk deel van dit deel van de provincie. We verbleven op kasteel Vaalsbroek. Dat woord ‘kasteel’ is wat overdreven. Het is een landgoed met een kasteeltje en een mausoleum, maar dat staat los van het pompeuze witte wellnesshotel.

Het ligt wel mooi en je kan er prachtig wandelen in het park. Verder westwaarts dan Slenaken en Gulpen wilden we niet. Je komt dan in de verleiding om Valkenburg, Maastricht en de tuinen van Eijsden mee te pikken, en dan ben je maar aan het hollen. Ik reis graag als een 19e eeuwer, die niets haastig deed. Liever twee dagen een aantrekkelijk plein dan 2 dagen hollen door zo’n stad.

Zuid-Limburg is een poëtische omgeving. Vooral in de lente. Ik schreef een paar regels op de binnenplaats van Moeder de Gans, één van de allerleukste café-restaurants die ik ken. Het ligt in het Belgische Teuven, net onder Slenaken.

 

De binnenplaats van de oude kleine hoeve.

Drie vakwerkgebouwen die een hof insluiten,

grint op de vloer, de regenton vol heideplanten.

Marokkaanse lampen, en op de vensterbanken

grijze plantenbakken, afgebladderd, vol lila bloemen.

Er hangt een houten ladder onder de onregelmatige regengoot.

Je hoort niets dan het geluid van een vadsige BMW

die rimpels in de stilte ronkt;

gelukkig maar kort.

Verder lijkt alles gebouwd op het wiegende groen

en de fluitende vogels.

Alles lijkt erop gebouwd om alles zo te laten.

En even meen ik de klompen van mijn grootvader te horen.

De klompen die kraakten in het grind

die we hebben mee begraven toen hij gestorven was.

 

We aten er een Belgische salade van wereldklasse. Ook erg lekker waren de asperges in Buitenlust, dat strategisch ligt aan de weg naar Vaals, vlakbij Epen. Het uitzicht op plaatsen als Sippenaeken en Cottessen is er verbluffend mooi. Zo’n dal waarin ze een paar oude hoeves en een verloren kerk hebben uitgestrooid.

Ik weet nooit waarom dat stomme zitten met een sigaar na de maaltijd, een beetje afwezig van het uitzicht genieten, me zo gelukkig kan maken. Ook daar maakte ik een paar aantekeningen over, bij Buitenlust.

 

Verdomme.

 

Het lukt me niet

om mezelf breed te maken

en me uit te spreiden over het land

dat met zijn velden, bossen

en kanariegele bloemenweiden

naar de bultige horizon glooit.

 

Ik had er op willen gaan liggen

op al die kilometers

en het teder willen bedekken

om het te onttrekken

aan het oog van de projectontwikkelaars.

 

Nu ligt het daar, naakt, kwetsbaar,

ze randen het zo maar aan, hoor.

Iemand moet iets doen.

 

Het beschermen van oude landschappen zou een verplichting moeten zijn. Ik hoor wel eens architecten praten. Die willen alles veranderen, net als planologen. Die willen Romeinse bruggen afbreken en er dan moderne bruggen voor in de plaats zetten, waarin dan wel het Romeinse motief verwerkt zit.

Als ze zo doorgaan, richt ik een politieke partij op: de Partij van het Landschap.

 

Heimwee naar de tijd van mijn eerste levensjaren heb ik vaak. Ik vertelde het mijn vriendin, daar bij Buitenlust, terwijl ik een verrukkelijke kalfsmedaillon met asperges verorberde. Het huis van mijn grootouders in Renkum, met zijn boomgaard, kippen op het erf, de akkers die tussen het huis en de boszoom in lagen, het huis ook aan de weg met bovengrondse telefoonpalen van hout.

Ik verlang er naar terug, diep van binnen, en het is een sterk verlangen. Net zo sterk als het verlangen naar een vrouw. Een zeer krachtig sentiment. Ik weet niet of iemand dat herkent. Ik kan er volledig in verloren gaan. Het bepaalt me, als ik weer eens een oude Russische roman uit de kast trek, of schilderijen zie van Corot of de Haagse School.

Het is een verlangen naar een wereld van rust.

 

In Zuid-Limburg vond ik het terug, toen we ’s avonds van Vaalsbroek door de beginnende schemering via Vijlen met zijn hoge kerk, die de vlakte beheerst, naar Mechelen reden. En daar vonden we een zeer intiem restaurant, De Burgemeester, waar we tijdens het eten wel 10x tegen elkaar zeiden hoe lekker de konijnenbout en het ‘zuurvlees’ was, dat ons was opgediend.

In totaal 20x, want we gingen er 2x eten.

 

De laatste ochtend zaten we in de zon op het balkon van ons hotel. Ik schreef nog een paar woorden om mijn zintuiglijke waarnemingen te verwoorden.

 

Het ruisende water van de beek

is het orkest

dat de solofluit begeleidt.

 

De solofluit:

een vogel in echoënd heuvelland.

 

Het is groter dan mijn gedachten, hoop ik,

het is groter dan letters verzamelen,

dan verzen sprokkelen in het woud van verwachting,

dan formuleren dat het heelal misschien ooit implodeert.

 

Ik wil uit mijn woorden reizen

naar de vogels, naar de beek.

 

Op de terugweg reden we even langs Renkum. Het land van mijn grootouders. Waar vroeger de akkers lagen, tussen huis en boszoom, stonden nu een paar aartslelijke opslagplaatsen en kantoren.

 

Het verdwijnt hoor, als je niet oppast. Er moet een partij voor het landschap komen.

Advertenties

3 gedachtes over “Zuid-Limburg, vier dagen zoals vroeger

  1. Beste Bert,

    In die boomgaard in Renkum stonden bomen met gele en blauwe pruimen. De gele waren altijd rijp als ik met mijn ouders tijdens de zomervakantie op bezoek ging bij ome Kees en tante Mien (die zo lekker kon koken). Je moest altijd oppassen om niet teveel pruimen te eten, want dan kwam onvermijdelijk het moment dat je moest hollen!
    Ik kan me jouw heimwee voorstellen naar dat oude huis en die 50-tiger jaren straat. Koester je herinneringen en voedt ze met al het landschappelijke moois dat ons land gelukkig nog wel te bieden heeft.
    Mocht je weer eens in Renkum komen, rij dan richting Bennekom (over de vroeger Keienbergseweg) en stop eens bij het vroegere huis van je over-opa Van Woudenberg. Dat staat er gelukkig nog wel. De oude boswachterswoning is nu in gebruik als zomerhuis van Staatsbosbeheer.
    Loop onder de hoge bomen en waan je in de dertiger/veertiger/vijtiger jaren. Hoor de keu in het varkenshok knorren, de kippen kakelen en de fazanten kokken, pluk bosbessen, raap hazelnoten, vang eekhoorntjes zoals je grootvader dat deed (en krab je rood door de beten van de massa’s vlooien die eekhoorns altijd bij zich hebben), smeer kippenstront op de pruim die de bezoeker op het plankje van het klompenhok had neergelegd voor hij in het huis op bezoek ging en kijk wat er gebeurt als hij weer weg gaat en de pruim opnieuw achter zijn kiezen steekt.
    Maar klaag niet als je er dan met de gummistok van langs krijgt. En ruk de pet ven je hoofd en kijk naar de grond als “mevrouw” toevallig langs komt. Struikel met de hond in het pikkedonker over het paadje naar de villa omdat “mevrouw” iets had gehoord en had gebeld dat “Woudenberg” direct moest komen. Want dat was ook “toen” !!
    Groeten,
    Gerard
    (p.s. ben nu bezig met onderzoek naar historie van kasteel Rodestein in Neerlangbroek. Je ziet, ik ben ook een “terug-kijker”)

  2. Beste Bert,

    Niet alle verhalen zijn geschikt voor de e-mail, dus ik moet me beperken.
    Maar wist je bijvoorbeeld dat je grootvader als jonge jongen elke zaterdag ging werken op Panoramahoeve waarvoor hij dan na een dag werken beloond werd met een dubbeltje en een ei!

    En een gevleugelde uitspraak van hem was: “piepers hebben we thuis zat!”. Die zin sprak hij elk jaar meerdere malen tijdens het feestelijke warme eten met de hele familie op eerste Kerstdag ter gelegenheid van de verjaardag van je over-opa. Elke keer als hij zich bediende van het vlees of de groenten sloeg hij de aardappels over met de kreet: “piepers hebben we thuis zat!”.

    Je grootvader was een gezellige man. Hoewel de benaming “Bourgondisch” in die jaren nog niet van toepassing was voor de gewone man, paste die wel heel goed bij je grootvader. Hij hield van lekker eten, drinken en het leven! Net als je over-opa trouwens.

    Groeten,
    Gerard

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s