In 1975 trouwden een jonge zeeman en een verpleegkundige. De bruiloft liep uit op een uitbarsting van zaken die zich in de jaren vijftig en zestig hadden opgebouwd. Bert Overbeek legt in het verhaal ‘Koude oorlog’ een wereld vast die graag verborgen had willen blijven . Want destijds bedekte men zaken graag met de mantel der liefde. Wat er echter onder die mantel gebeurde, kon het daglicht moeilijk verdragen. Op deze blog zal het verhaal de komende maanden als feuilleton worden gepubliceerd. Dit is deel 3. (Onderaan kun je lezen waar je deel 1 en 2 kan vinden.)
Merel en Johan vertelden het eerst aan Merels ouders. Haar vader stond het licht te repareren. De man, voor wie het leven een juk leek, viel bijna van het trapje omdat ze niet met een jongen uit de kerk zou trouwen. Hij zei echter geen onvertogen woord. Haar moeder liep huilend naar de keuken, waar zij van schrik een wildbouillon ging bereiden. Haar vader wist zich toen niet meer goed te beheersen, en herhaalde steeds dezelfde zin, met een blik in de ogen alsof zojuist zijn huis was afgebrand.
‘Wat doe je je moeder toch aan? Wat doe je je moeder toch aan?’
Dat vroeg hij vaker, vertelde ze me later, als ze iets deed dat in strijd was met hun overtuigingen.
‘Ik doe haar niets aan, pa,’ riep Merel, ‘Jullie doen mij wat aan. Je dochter gaat trouwen en wat doen jullie? Jij wordt grauw als een opgebaard lijk en zij staat te kreunen alsof Jeremia in haar is gevaren.’
Haar vader probeerde haar met sussende stem te bewegen tot meer ‘mededogen’. Dit soort initiatieven pakte echter verkeerd uit bij zijn dochter. Die ging dan juist het tegenovergestelde doen, in dit geval dreigen. Dat als ze zo bleven doen, dat ze dan niet werden uitgenodigd. Dat ze het dan wel konden vergeten. En dat ze vooral niet moesten denken dat ze gekke Alie was, ‘verdomme’.
verdriet om Merel’s afvalligheid, maar ze wilde wel vrienden blijven. (Merel zei wel eens dat in iedere verzoeningspoging van haar moeder tegelijkertijd een verwijt zat.) En het huwelijk wilde ze niet missen. Die gebeurtenis was te belangrijk.
Toen Johan en Merel even later weggingen, was de vrede gesloten. Bij de deur zei haar vader: ‘Fantastisch van je moeder, he?’ maar Merel stond al aan het einde van het pad. Johan zag het en zei zacht ‘Ja, fantastisch van haar’ maar wel zo dat Merel het niet kon verstaan, vertelde hij later. Anders was het vuur opnieuw opgelaaid en dat hadden die mensen niet verdragen.
Je moet beseffen dat Merel in die tijd heel obstinaat was. Wij kunnen ons dat niet zo goed voorstellen, omdat we geen gereformeerde opvoeding hebben genoten, maar als inwoners van Harderwijk kennen we de verhalen van mensen met zo’n opvoeding maar al te goed.
(Wordt vervolgd; deel 1 vindt u hier: http://egobert.wordpress.com/2011/12/28/koude-oorlog-een-hollands-verhaal/ ; deel 2 hier: http://egobert.wordpress.com/2011/12/31/koude-oorlog-een-oudhollands-verhaal-deel-2/)
